Main content

Kinderen van gescheiden ouders willen gehoord worden

23.10.2014

Een zeer mooi initiatief van KAJ (afdeling Eeklo) om kinderen van gescheiden ouders een stem te geven. De Klachtenlijn van het Kinderrechtencommissariaat krijgt elk jaar heel wat klachten over scheiding. We zien nog te veel situaties waarin de kinderen ingezet worden als wapen in de strijd tussen hun ouders. Discussies over verblijfs- en omgangsvormen spelen zich nog te vaak boven de hoofden van de kinderen af, terwijl het wel over hen gaat. Er is inderdaad nog te weinig aandacht voor hoe kinderen dit beleven. Vanuit de Klachtenlijn kunnen we weinig doen om kinderen in scheidingssituaties te helpen.  Het Kinderrechtencommissariaat pleit al lang voor bemiddeling voor, tijdens en na de scheiding.

KAJ laat jongeren aan het woord

Ouderschapsplan?

Er zal meer nodig zijn dan een kopie van het ouderschapsplan dat in Nederland al langer verplicht is.

  • In Nederland is er geen garantie dat kinderen betrokken worden. Waardoor kinderen blijvend het gevoel hebben dat zaken boven hun hoofd beslist worden.
  • Het ouderschapsplan is behoorlijk statisch en houdt te weinig rekening met het feit dat kinderen in ontwikkeling zijn. Het plan moet dus de nodige flexibiliteit toelaten zodat men tijdig kan inspelen op veranderingen in de leefwereld van kinderen.

Dus: kinderen moeten zelf betrokken worden bij het opstellen van het plan. En het moet flexibel zijn. Maar is er in vechtscheidingssituaties voldoende opening om samen een ouderschapsplan op te maken? Is een combinatie met trajectbemiddeling dan geen must?

Trajectbemiddeling uitbouwen voor families

In ons vorig jaarverslag lieten we Chris De Bruyne, Coördinator VCOK (Vormingscentrum Opvoeding Kinderopvang) aan het woord over scheiding. Zij roept op om trajectbemiddeling uit te bouwen voor families.

"Na de scheiding van hun ouders stellen de meeste kinderen het goed. Kinderen hebben minder last als ze een leefbare verklaring krijgen, als ze niet geklemd zitten in het ouderlijk conflict en als er een regeling komt waarin zij meetellen. Als kinderen voelen dat ze verschil maken in de ogen van hun ouders, kunnen ze beter omgaan met de situatie.

Door bemiddeling kunnen ouders een regeling uitwerken die rekening houdt met wat hun kinderen belangrijk vinden en waarin hun conflict een plaats krijgt. Bemiddeling staat evenwaardig naast goede rechtspraak. Toch raken veel mensen ongewild op het spoor van een juridische procedure. Ze kennen of vertrouwen bemiddeling niet.

Uit het IPOS-scheidingsonderzoek weten we dat de beste weg die is die mensen weloverwogen zelf inslaan: rechtspraak of bemiddeling of een ander traject. Alleen maar informeren is niet genoeg om geïnformeerd te kiezen. Er is meer nodig: zelf ondervinden wat bemiddeling is en wat een bemiddelaar doet. Dat vraagt om een eigen aanpak die we trajectbemiddeling noemen.

Trajectbemiddeling houdt in dat mensen vóór ze kiezen voor rechtspraak of voor bemiddeling informatie krijgen over de verschillende trajecten die tot een regeling kunnen leiden. De dienstverlening is laagdrempelig, aantrekkelijk en gratis en gaat in op misverstanden en opvattingen die mensen nu tegenhouden om voor bemiddeling te kiezen. Een bemiddelaar helpt ouders in één gesprek te onderhandelen over het traject dat ze gaan volgen om tot een ouderschapsregeling te komen.

De familierechtbanken kunnen een mooie gelegenheid zijn om trajectbemiddeling als dienstverlening uit te bouwen als een ondersteuningsaanbod voor families." (Chris De Bruyne, Coördinator VCOK)